Voortplanting

Planten zijn hele belangrijke organismen. Ze kunnen namelijk hun eigen voedsel maken. Dit noem je ook wel een "Autotroof" organisme. Zonder planten zouden wij geen voedsel hebben. Je hebt planten in alle soorten maten en kleuren. In dit thema leren jullie hoe leven van een plant er uit ziet.

Ongeslachtelijke voortplanting

Nakomelingen die door ongeslachtelijke voortplanting uit een plant of dier zijn ontstaan, hebben precies dezelfde erfelijke eigenschappen als die ouder. Eigenlijk zijn zij een gedeelte van de ouder dat losraakt en vervolgens zelfstandig verder groeit. Deze vorm van voortplanting is algemeen bij planten. Uitlopers van planten vormen wortels en zo ontstaan nieuwe plantjes. Ook bollen, knollen en wortelstokken (onder de grond) zijn voorbeelden van ongeslachtelijke voortplanting. Ongeslachtelijke voortplanting ontstaat door mitose.

Voorbeelden ongeslachtelijke voortplanting:

  • Knollen
  • = verdikte stengels met veel reserve voedsel. Uit de knol kan een nieuwe plant ontstaan. De nieuwe plant kan weer knollen maken.
  • Deling door mitose verdubbeld de plant zich, bijvoorbeeld eencellige wieren (zie het plaatje)
  • Stekken = stukje van plant afsnijden dat vervolgens wortels gaat maken (nieuwe plant) als je het in de grond of in het water zet.
  • Uitloper= lange stengel (boven de grond) waaruit nieuwe plant groeit (bv. aardbei)
  • Bollen = verdikte bladeren (rokken) met veel reservevoedsel , met tussen de bolschijf ‘knoppen’ Uit de eindknop groeit een nieuwe plant.
  • Wortelstok = lange stengel die onder de grond groeit, waaruit nieuwe plant groeit

Geslachtelijke voortplanting.

Hier zie je duidelijk hoe een tomaat zich geslachtelijk voortplant.

Voor de geslachtelijke voortplanting van bloemplanten zijn de bloemen van deze planten zeer belangrijk. Er zijn mannelijke en vrouwelijke bloemen, die er samen voor moeten zorgen dat er een bevruchting kan plaatsvinden. Hiervoor worden de vrouwelijke bloemen bestoven door stuifmeel uit de mannelijke. Wind en dieren spelen hierbij een belangrijke rol. Bij geslachtelijke voortplanting ontstaan er nieuwe erfelijke eigenschappen. Bij geslachtelijke voortplanting moeten de kernen van de geslachtscellen samensmelten.

Geslachtelijke voortplanting bij insectenbloemen.


Hieronder zie je stuifmeel van een boom die geslachtelijk voortplant via de wind.    

Mitose en meiose.

Meiose noemt men ook wel reductiedeling. Reductie wil zeggen verminderen. Mitose noem je gewone celdeling.

Als een plant geslachtelijk voortplant maakt hij geslachtcellen (eicel, stuifmeel) door meiose.
Planten die ongeslachtelijk voortplanten zijn bijvoorbeeld wieren, varens die maken sporen. Die sporen ontstaan door mitose (copy paste)
In dit voorbeeld zie je hoe mitose en meiose plaatsvind bij mensen. Bij planten gaat dit hetzelfde. Wat anders is bij planten is de hoeveelheid chromosomen die in een celkern bevinden.

Samenvatting Thema planten